Porodična penzija u Crnoj Gori 2026: ko ima pravo, uslovi za udovicu, udovca i decu, koliko iznosi i koja dokumentacija treba

Porodičnu penziju u Crnoj Gori stiču članovi porodice umrlog osiguranika koji je imao najmanje pet godina staža osiguranja ili ispunio uslove za starosnu ili invalidsku penziju, kao i članovi porodice umrlog penzionera. Penzija iznosi 70% penzije umrlog za jednog člana porodice, a za četiri ili više članova 100%. U avgustu 2026. porodičnu penziju primalo je 28.038 korisnika u Crnoj Gori, prosečno 492,40 evra.

Ovaj vodič za porodice preminulih osiguranika objašnjava ko ima pravo, uslove za udovicu, udovca i decu, iznos, zahtev i promene od decembra 2026.

Ko može dobiti porodičnu penziju?

• Bračni drug, vanbračni drug i životni partner iz zajednice lica istog pola.
• Vanbračni drug ako je zajednica trajala najmanje tri poslednje godine pre smrti, ili kraće ako je u njoj rođeno zajedničko dete; vanbračna zajednica utvrđuje se u vanparničnom sudskom postupku.
• Deca rođena u braku ili van braka, usvojena deca, pastorčad i deca životnog partnera koje je umrli izdržavao.
• Razvedeni bračni drug kojem je pravosnažnom presudom dosuđeno izdržavanje.
• Ako je smrt posledica povrede na radu ili profesionalne bolesti, članovi porodice stiču pravo bez obzira na staž umrlog.

Kada udovica ili udovac ima pravo?

• Ko tokom korišćenja penzije po osnovu nesposobnosti ili brige o deci navrši 52 godine, trajno zadržava pravo.
• Po sadašnjim pravilima Fonda PIO, udovica ili udovac koji su u času smrti imali navršenih 45 godina stiču pravo kad navrše 52 godine.
• Ako je dete mrtvo rođeno ili umre pre šest meseci, udovici pripada penzija do isteka šest meseci od porođaja.

Do kada dete prima porodičnu penziju?

• Do navršenih 19 godina.
• Posle 19 godina do završetka školovanja, a za studente najkasnije do 25 godina; studiranjem se smatraju osnovne i master studije.
• Srednjoškolcu koji navrši 19 godina pre kraja nastavne godine penzija pripada do kraja te nastavne godine.
• Dok traje nesposobnost za samostalan život i rad nastala do uzrasta do kojeg deca imaju pravo, ili kasnije, ali pre smrti roditelja koji ga je izdržavao.
• Detetu kojem je školovanje prekinuto zbog bolesti penzija pripada i za vreme bolesti, najviše onoliko koliko je zbog bolesti izgubilo od školovanja.

Koliko iznosi porodična penzija?

• Osnov je starosna ili invalidska penzija koja bi pripadala umrlom osiguraniku, odnosno penzija koju je umrli primao.
• Najmanji osnov je starosna penzija umrlog za 20 godina penzijskog staža.
• Ako pravo imaju bračni drug i razvedeni bračni drug, određuje se jedna penzija za jednog člana i deli se na jednake delove.
• Deci bez oba roditelja pripada i deo penzije drugog roditelja: 20% za jedno, 40% za dvoje, 60% za troje i 100% za četvoro ili više dece, ali ukupno ne više od najviše starosne penzije za 40 godina staža.
• Kad je izdržavanje uslov, smatra se da je umrli izdržavao člana porodice ako njegov prosečni mesečni prihod u prethodnoj godini nije veći od najniže penzije i ako su imali isto prebivalište.

Kako se podnosi zahtev?

1. Zahtev podnosi član porodice u područnoj jedinici Fonda PIO na čijem je području umrli poslednji put bio osiguran.
2. Uz zahtev se prilažu izvod iz registra umrlih, radna knjižica i izvodi iz registra rođenih za članove porodice.
3. Udovica ili udovac prilaže izvod iz registra venčanih, vanbračni drug sudsku odluku o vanbračnoj zajednici, a životni partner dokaz o partnerstvu.
4. Za decu stariju od 19 godina prilaže se potvrda o školovanju, a za nesposobnost za rad medicinska dokumentacija.
5. Prilaže se i izjava da članovi porodice nisu zaposleni, ne obavljaju samostalnu delatnost i ne primaju drugu penziju, kao i broj tekućeg računa.

Šta se menja od 1. decembra 2026?

• Umesto potpune nesposobnosti za rad, za udovicu, udovca i dete traži se utvrđen status lica sa invaliditetom i četvrti stepen potrebne podrške po Zakonu o jedinstvenom veštačenju invaliditeta.
• Nova odredba o pravu udovice i udovca više ne sadrži pravilo o sticanju prava sa 52 godine za one koji su u času smrti imali 45 godina, pa takav slučaj proverite u Fondu PIO.
• Postupci započeti pre 1. decembra 2026. završavaju se po dosadašnjim propisima, a korisnici zadržavaju stečena prava.

Kako se računa starosna penzija objašnjava naš tekst o penziji, a prijavu smrti i pogrebne troškove tekst o prijavi smrti. Nasleđivanje objašnjava tekst o ostavinskom postupku, a dečji dodatak tekst o dečjem dodatku.

Često postavljana pitanja

Koliko staža mora imati umrli da bi porodica dobila penziju? Najmanje pet godina staža osiguranja ili ispunjene uslove za starosnu ili invalidsku penziju, a kod smrti zbog povrede na radu staž nije uslov.

Koliko iznosi porodična penzija za jednog člana porodice? Za jednog člana porodična penzija iznosi 70% penzije umrlog.

Do koje godine dete prima porodičnu penziju? Do 19 godina, a ako se školuje do kraja školovanja, za studente najkasnije do 25 godina.

Ima li vanbračni drug pravo na porodičnu penziju? Ima, ako je zajednica trajala najmanje tri godine pre smrti ili je u njoj rođeno zajedničko dete, a zajednica se utvrđuje pred sudom.

Gde se podnosi zahtev za porodičnu penziju? U područnoj jedinici Fonda PIO na čijem je području umrli poslednji put bio osiguran.

Kolika je prosečna porodična penzija? U avgustu 2026. prosečna porodična penzija u Crnoj Gori iznosila je 492,40 evra.

Izvori

Pravo na porodičnu penziju, članove porodice, uslove i iznos propisuje Zakon o penzijskom i invalidskom osiguranju (čl. 42 do 51), a dosadašnja pravila, zahtev i dokumentaciju objavljuje Fond PIO. Promene vezane za jedinstveno veštačenje donose izmene iz oktobra 2025, „Službeni list CG" 122/2025, koje se primenjuju od početka jedinstvenog veštačenja invaliditeta, 1. decembra 2026, kako je odredila izmena Zakona o jedinstvenom veštačenju iz juna 2026, „Službeni list CG" 92/2026. Broj korisnika i prosečnu penziju objavljuje statistika Fonda PIO. Podaci su provereni 27. septembra 2026. Fijaka je oglasni prostor; ovaj tekst nije pravni savet.