Што мора да направите пред да продадете добиток во Црна Гора? Кој чува говеда, овци, кози, свињи или коњи, според новиот Закон за здравјето на животните мора да обезбеди секое животно да биде поединечно обележано со физичко средство за идентификација, животното при преместување да го придружува пропишаниот документ, а преместувањата од и во стопанството да се евидентираат во компјутерската база на податоци. Законот стапи на сила во јуни 2026, а се применува од 1 јануари 2027, кога престанува да важи сегашниот Закон за идентификација и регистрација на животните. Стопанствата регистрирани според старите правила имаат шест месеци од тој датум за усогласување. Физичко лице што ги прекршува обврските за идентификација плаќа глоба од 30 до 4.000 евра.
Овој водич ги собира на едно место правилата на новиот закон за продажба и преместување на добиток. Овој водич е корисен ако во Црна Гора чувате, продавате или купувате говеда, овци, кози или свињи.
Што бара законот за секој вид?
| Вид | Идентификација | Документ при преместување | База на податоци |
| говеда | секое животно поединечно, со физичко средство | идентификациски документ што го издава Управата, ажуриран и го придружува животното | преместувања, раѓања и угинувања |
| овци и кози | секое животно поединечно, со физичко средство | правилно пополнет документ за преместување | преместувања од и во стопанството |
| свињи | секое животно поединечно, со физичко средство | документ за преместување според пропишаниот образец | преместувања од и во стопанството |
| коњи и други копитари | единствен код во базата и физичко средство или друг метод | единствен доживотен идентификациски документ | податоци за секое животно |
- Управата може да ги ослободи сопствениците на овци, кози и свињи од хартиениот документ за преместување ако податоците се претходно внесени во базата, а системот обезбедува еднаква следливост.
- Подетални правила за средствата за идентификација, документите и исклучоците Владата донесува со посебен пропис.
Што значи ова кога продавате или купувате добиток?
- Пред продажбата проверете дали секое животно е обележано и дали неговиот запис во базата е точен.
- Говедата мора да патуваат со идентификацискиот документ, а овците, козите и свињите со документот за преместување, освен ако Управата не одобри исклучок.
- Преместувањето во новото стопанство се евидентира во базата.
- Купувачот треба да го побара документот и да провери дали ознаката на животното се совпаѓа со него.
- Ако животното не е обележано или нема придружен документ, службениот ветеринар при контрола може да забрани преместувања од и во стопанството (член 230).
Од кога се применуваат новите правила?
| Датум | Што се случува |
| 17 јуни 2026 | законот стапува на сила |
| 1 јануари 2027 | законот се применува; престануваат да важат Законот за идентификација и регистрација на животните и дел од Законот за ветеринарство |
| до 1 јули 2027 | постојните регистрирани субјекти и стопанства се усогласуваат, во рок од шест месеци |
| до јуни 2027 | се донесуваат подзаконските акти; дотогаш важат постојните правила ако не се во спротивност со законот |
Колкави се глобите?
| Кој | Глоба |
| физичко лице | од 30 до 4.000 евра |
| претприемач | од 150 до 12.000 евра |
| друштво | од 500 до 40.000 евра |
| одговорно лице во друштвото | од 30 до 4.000 евра |
- Глобите од член 231 ги опфаќаат и необележаните говеда, овци и кози и документите што не ги придружуваат животните при преместување.
Во Подгорица добитокот се продава на сточниот пазар, опфатен во водичот за пазарите. Како се регистрира стопанство објаснуваме во водичот за регистарот на земјоделски стопанства, поддршката по грло во водичот за аграрниот буџет, а продажбата на сирење и кајмак од фарма во водичот за домашното сирење и кајмак.
Често поставувани прашања
Од кога се применува новиот Закон за здравјето на животните? Стапи на сила на 17 јуни 2026, а се применува од 1 јануари 2027.
Мора ли секоја овца да биде обележана? Да. Според новиот закон секоја овца и коза се обележува поединечно со физичко средство за идентификација.
Што мора да ја придружува кравата кога ја продавам? Идентификацискиот документ што го издава Управата, правилно пополнет и ажуриран, а преместувањето се евидентира во базата.
Колкава е глобата за необележан добиток? Од 30 до 4.000 евра за физичко лице, од 150 до 12.000 евра за претприемач и од 500 до 40.000 евра за друштво.
Што важи до 1 јануари 2027? Дотогаш се применува Законот за идентификација и регистрација на животните од 2007 година, со измените.
Колку време имаат постојните стопанства за усогласување? Шест месеци од денот кога законот почнува да се применува, односно од 1 јануари 2027.
Извори
Правилата ги утврдува Законот за здравјето на животните („Службен лист“ 79/2026), членови од 99 до 104, 230, 231, 234, 236, 239 и 240. Сегашните правила се во Законот за идентификација и регистрација на животните („Службен лист“ 48/2007, со измените) (страниците се на црногорски). Информациите се проверени на 29 септември 2026. Fijaka е платформа за огласи; овој текст не е правен совет.