Aksionet e kompanive malazeze ekzistojnë vetëm si regjistrim elektronik në regjistrin e Shoqërisë Qendrore të Kliringut dhe Depozitimit (CKDD), e cila më parë punonte si Agjencia Qendrore e Depozitave (CDA). Llogarinë tuaj të letrave me vlerë e kontrolloni falas, personalisht në CKDD ose përmes portalit të saj me një kod PIN me tetë shifra, të cilin e merrni pa pagesë herën e parë. Aksionet i shisni ose i blini në Bursën e Malit të Zi (Montenegroberza) përmes një brokeri, domethënë një shoqërie investimesh ose banke që është anëtare e bursës, ose në platformën OTC të CKDD-së. Për dividendët paguesi mban tatim 15%, ndërsa për fitimin nga shitja e aksioneve paguani 15% përmes deklaratës vjetore tatimore. Trashëgimtarët i kalojnë aksionet në emrin e tyre me aktvendimin e trashëgimisë, me një tarifë prej 15 eurosh.
Ky udhëzues shpjegon ku regjistrohen aksionet, si e kontrolloni llogarinë, si merrni një kod PIN dhe një vërtetim, si i shisni ose i blini aksionet, çfarë bëjnë trashëgimtarët dhe sa tatim duhet paguar.
Ku regjistrohen aksionet dhe si e dini që i keni?
- CKDD mban regjistrin e letrave me vlerë, regjistron emetuesit, emetimet dhe pronarët dhe kryen kliringun dhe shlyerjen e transaksioneve në bursë dhe në tregun OTC.
- Letrat me vlerë në Mal të Zi nuk ekzistojnë në letër; të drejtat që lidhen me to lindin kur ato regjistrohen në regjistër.
- Llogarinë e kontrolloni personalisht në CKDD në Svetlane Kane Radević 1 në Podgoricë me një dokument identiteti të vlefshëm, ose përmes portalit të CKDD-së me një kod PIN.
- Shikimi i llogarisë është falas.
- CKDD e regjistron pa pagesë ndryshimin e emrit, adresës, numrit personal ose llogarisë bankare, me kërkesën tuaj ose të emetuesit.
Si merrni një kod PIN dhe një vërtetim pronësie?
| Shërbimi i CKDD-së | Tarifa sipas listës së çmimeve |
| shikimi i llogarisë, personalisht ose me kod PIN | falas |
| kodi i parë PIN | falas |
| ripërtëritja e kodit PIN | 5 euro |
| vërtetimi i pronësisë | 6 euro |
| kalimi i aksioneve sipas një aktvendimi trashëgimie | 15 euro për aktvendim |
| kalimi i aksioneve si dhuratë | 1% e më të lartës midis vlerës nominale dhe vlerës së tregut, të paktën 25 euro |
- Kodi PIN është një numër me tetë shifra që, bashkë me numrin tuaj të regjistrimit, i konfirmon urdhrat që i jepni një brokeri ose një banke kujdestare dhe jep qasje në shërbimet elektronike të CKDD-së.
- PIN-in e merrni personalisht në CKDD me një dokument identiteti të vlefshëm, ose për një person tjetër me prokurë të vërtetuar, ndërsa lëshimi i një PIN-i të ri e anulon të vjetrin.
- PIN-in nuk ia jepni askujt, as brokerit, sepse kushdo që e ka mund ta shohë llogarinë tuaj dhe të disponojë në mënyrë të paligjshme me aksionet tuaja.
- Një vërtetim pronësie e merrni personalisht, përmes një të autorizuari, me postë me kërkesë të vërtetuar dhe kopje të vërtetuar të dokumentit të identitetit, ose në mënyrë elektronike në info@ckdd.me me nënshkrim elektronik.
Si i shisni ose i blini aksionet?
- Aksionet i shisni ose i blini në Bursën e Malit të Zi përmes pjesëmarrësve të autorizuar, domethënë shoqërive të investimeve dhe bankave, ose në platformën OTC të CKDD-së përmes anëtarëve OTC.
- Anëtarët e Bursës së Malit të Zi janë Bull&Bear, Erste Bank, Universal Capital Bank, Hipotekarna banka, VIP Broker Montenegro dhe shoqëria e investimeve TF Capital.
- Brokeri ngarkon një komision për shërbimet e tij, ndërsa urdhrin që i jepni e konfirmoni me kodin tuaj PIN dhe numrin e regjistrimit.
- Një llogari të letrave me vlerë në CKDD e hapni personalisht, përmes një të autorizuari ose përmes një anëtari të bursës, me tarifë sipas listës së çmimeve.
- Nëse ndërroni broker, i kërkoni të mëparshmit t'i kthejë aksionet në gjendje të lirë në regjistër dhe pastaj i kaloni me kodin PIN te brokeri i ri ose te banka kujdestare.
Çfarë bëjnë trashëgimtarët dhe si dhurohen aksionet?
- Për procedurën e trashëgimisë, një trashëgimtar merr në CKDD një vërtetim për aksionet e të ndjerit me certifikatën e vdekjes, ndërsa një noter ose një gjykatë e merr sipas detyrës zyrtare pa pagesë.
- Pas një aktvendimi të formës së prerë për trashëgiminë, trashëgimtari paraqet një kërkesë për kalim personalisht ose me postë, me aktvendimin dhe një dokument identiteti.
- Aksionet i dhuroni me një kontratë dhurimi të vërtetuar sipas ligjit, të cilën ia dorëzoni CKDD-së ose e nënshkruani në ambientet e saj.
- Një dhuratë për trashëgimtarët e rendit të parë dhe një kalim midis bashkëshortëve për shkak të martesës, divorcit ose trashëgimisë nuk tatohen si fitim kapital.
Sa tatim paguhet për dividendët dhe për shitjen e aksioneve?
- Dividendi është e ardhur nga kapitali, për të cilin paguesi e llogarit, e mban dhe e paguan tatimin prej 15% kur e paguan.
- Fitimi kapital është diferenca midis çmimit të shitjes dhe çmimit të blerjes së aksioneve, ndërsa për të paguani tatim 15% me deklaratën vjetore tatimore, deri në fund të prillit për vitin e kaluar.
- Për aksionet që tregtohen në bursë, çmimi i blerjes është çmimi i dokumentuar që keni paguar realisht, ndërsa për të tjerat, pa dëshmi të çmimit, vlen vlera nominale.
- Nëse keni blerë aksione të të njëjtit emetues me çmime të ndryshme, çmimi i blerjes llogaritet sipas radhës së fitimit.
- Një humbje kapitale nga shitja mund ta zbritni nga fitimet kapitale të realizuara në të njëjtin vit.
Si zhvillohet procedura e trashëgimisë shpjegohet në udhëzuesin tonë për trashëgiminë, ndërsa tatimi mbi shitjen e një banese në udhëzuesin tonë për tatimin mbi fitimin kapital. Afati dhe formulari i deklaratës trajtohen në udhëzuesin tonë për deklaratën vjetore të tatimit, ndërsa një mënyrë më e sigurt për të mbajtur paratë në udhëzuesin tonë për kursimet në bankë.
Pyetje të shpeshta
Si e kontrolloj nëse kam aksione? Personalisht në CKDD me një dokument identiteti të vlefshëm ose përmes portalit të CKDD-së me një kod PIN, ndërsa shikimi i llogarisë është falas.
Ku e marr kodin PIN për aksionet? Personalisht në CKDD në Podgoricë me një dokument identiteti të vlefshëm, ndërsa PIN-i i parë është falas.
Si i shes aksionet? Përmes një brokeri, domethënë një anëtari të Bursës së Malit të Zi, ndërsa urdhrin e shitjes e konfirmoni me kodin tuaj PIN dhe numrin e regjistrimit.
A paguaj tatim kur shes aksione? Po, paguani 15% mbi diferencën midis çmimit të shitjes dhe çmimit të blerjes me deklaratën vjetore tatimore.
Sa është tatimi mbi dividendët? Tatimi mbi dividendët është 15%, ndërsa paguesi e mban kur i paguan.
Si i merr aksionet një trashëgimtar? Me një aktvendim të formës së prerë për trashëgiminë, trashëgimtari paraqet një kërkesë në CKDD, ndërsa tarifa është 15 euro për aktvendim.
Burimet
Regjistrin, kontrollin e llogarisë, kodin PIN, vërtetimet, trashëgiminë, dhuratat, ndërrimin e brokerit dhe blerjen e shitjen i përshkruajnë pyetjet e shpeshta të CKDD-së, ndërsa tarifat lista e çmimeve e CKDD-së (pikat 4.1, 4.3, 4.4 dhe 7.1). Listën e anëtarëve të bursës e publikon Bursa e Malit të Zi. Tatimin mbi dividendët dhe fitimet kapitale e përcakton Ligji për tatimin mbi të ardhurat personale (nenet 37, 37a, 37f, 37g, 37h, 43, 50 dhe 50a). Informacioni u kontrollua më 28 shtator 2026. Fijaka është platformë shpalljesh; ky tekst nuk është këshillë për investime ose tatime.